Đăng ký nhãn hiệu, sáng chế tại Đài Loan 2026 cho doanh nghiệp Việt: không đi qua Madrid hay PCT, quyền ưu tiên 6/12 tháng, phí TIPO, thời gian thẩm định và cách chống bị đăng ký chiếm đoạt
Po-Chang Yu (Raymond Yu) Luật sư trưởng / Nhà sáng lập kiêm CEO Louis Group 
Tóm tắt nhanh
- Đài Loan không là thành viên Hệ thống Madrid (nhãn hiệu), PCT (sáng chế) hay Hague (kiểu dáng). Đơn quốc tế của bạn không "vào" được Đài Loan. Phải nộp đơn quốc gia trực tiếp tại Cục Sở hữu trí tuệ Đài Loan (TIPO) và, theo Luật Nhãn hiệu Điều 6 và Luật Sáng chế Điều 11, doanh nghiệp không có trụ sở tại Đài Loan phải ủy quyền cho đại diện đăng ký tại Đài Loan.
- Nguyên tắc nộp đơn trước. Việt Nam và Đài Loan đều là thành viên WTO, nên đơn đã nộp ở Việt Nam được hưởng quyền ưu tiên tại Đài Loan: 6 tháng với nhãn hiệu, 12 tháng với sáng chế và giải pháp hữu ích, 6 tháng với kiểu dáng. Quá hạn, ngày nộp đơn ở Đài Loan mới là ngày tính.
- Phí nhãn hiệu: 3.000 TWD/nhóm khi nộp (nhóm hàng hóa trên 20 sản phẩm cộng 200 TWD/sản phẩm), 2.500 TWD/nhóm khi cấp. TIPO cho biết thông báo thẩm định đầu tiên hiện ra sau khoảng 5 tháng; thẩm định nhanh (áp dụng từ 01/05/2024) ra thông báo đầu tiên trong vòng 2 tháng kể từ khi được chấp nhận, phí thêm 6.000 TWD/nhóm, phải chứng minh nhu cầu cấp bách.
- Phí sáng chế: nộp đơn 3.500 TWD, yêu cầu thẩm định nội dung 7.000 TWD (trên 10 điểm yêu cầu bảo hộ cộng 800 TWD/điểm), phải yêu cầu trong 3 năm; thông báo thẩm định đầu tiên trung bình 8,4 tháng (số liệu TIPO năm 2024); giải pháp hữu ích 3.000 TWD và chỉ thẩm định hình thức.
- Có thể nộp bản tiếng Anh (hoặc tiếng Việt) trước để giữ ngày, rồi nộp bản tiếng Trung trong thời hạn TIPO ấn định. Nhãn hiệu chữ Việt được bảo hộ nguyên dạng, nhưng nên đăng ký kèm tên tiếng Trung mà người Đài Loan sẽ gọi.
- Bị đăng ký trước không phải là hết. Luật Nhãn hiệu Đài Loan cho phép phản đối trong 3 tháng sau công bố và yêu cầu hủy bỏ sau đó, với căn cứ "nộp đơn với ý đồ xấu khi biết nhãn hiệu của người khác qua quan hệ kinh doanh". Chứng cứ quan hệ với bên nộp đơn là chìa khóa.
Một chuỗi cà phê ở TP. Hồ Chí Minh ký hợp đồng nhượng quyền cho đối tác mở ba cửa hàng ở Đài Bắc. Hai tháng trước ngày khai trương, đối tác tra cứu và phát hiện tên thương hiệu, cả chữ Việt lẫn logo, đã được một công ty Đài Loan nộp đơn đăng ký từ năm trước, đúng nhóm 43 (dịch vụ ăn uống). Chuỗi cà phê có giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu của Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam, nhưng giấy đó không có giá trị ở Đài Loan. Phần còn lại của câu chuyện là một năm thủ tục phản đối và thương lượng mua lại.
Tôi làm nghề sáng chế và nhãn hiệu ở Đài Loan từ trước khi làm luật sư, và trường hợp trên là mẫu số chung của phần lớn doanh nghiệp Việt tìm đến văn phòng chúng tôi: sản phẩm đã bán sang Đài Loan, hoặc sắp mở cửa hàng cho cộng đồng hàng trăm nghìn người Việt tại đây, nhưng chưa đăng ký gì. Bài này hướng dẫn quy trình 2026 cho nhãn hiệu và sáng chế tại Đài Loan, từ góc nhìn của doanh nghiệp Việt Nam. Nếu bạn đang tính mở công ty con hay chi nhánh ở Đài Loan, thủ tục đầu tư, visa và thuế xem bài Doanh nghiệp Việt đầu tư vào Đài Loan 2026 ; bài này chỉ nói về phần nhãn hiệu và sáng chế.
1. Vì sao giấy chứng nhận ở Việt Nam không giúp gì ở Đài Loan
Quyền sở hữu trí tuệ có tính lãnh thổ: nhãn hiệu đăng ký ở Cục SHTT Việt Nam chỉ có hiệu lực ở Việt Nam. Với nhiều nước, doanh nghiệp Việt có thể "mở rộng" đơn qua Hệ thống Madrid (nhãn hiệu) hoặc PCT (sáng chế). Đài Loan không tham gia cả hai hệ thống này, cũng không tham gia Thỏa ước Hague về kiểu dáng. Vì vậy:
- Đơn Madrid chỉ định "Đài Loan" không tồn tại; đơn PCT không có giai đoạn quốc gia tại Đài Loan.
- Mọi đơn đều là đơn quốc gia nộp tại TIPO, bằng tiếng Trung phồn thể, qua đại diện có trụ sở tại Đài Loan.
- Quyền ưu tiên theo WTO/TRIPS vẫn được công nhận: bạn nộp ở Việt Nam ngày 1/3, nộp ở Đài Loan trước ngày 1/9 (nhãn hiệu) hoặc 1/3 năm sau (sáng chế) thì Đài Loan tính như bạn nộp ngày 1/3. Đây là lý do nên tính lịch Đài Loan ngay khi nộp đơn ở Việt Nam.
Số liệu TIPO năm 2025: 97.411 đơn nhãn hiệu (kỷ lục, tăng 7,8%), trong đó 21.838 đơn từ nước ngoài; 71.965 đơn sáng chế các loại, 31.719 đơn sáng chế từ nước ngoài, dẫn đầu là Nhật Bản, Hoa Kỳ, Trung Quốc, Hàn Quốc. Việt Nam chưa nằm trong nhóm nộp nhiều, và chính khoảng trống này khiến thương hiệu Việt dễ bị người khác "nộp hộ".
2. Nhãn hiệu: quy trình, phí và thời gian 2026
| Bước | Nội dung | Phí (TWD) | Thời gian |
|---|---|---|---|
| Tra cứu | Tra cứu nhãn hiệu trùng/tương tự trên hệ thống TIPO (tiếng Trung và tiếng Anh), gồm cả phiên âm tiếng Trung của tên Việt | — | 1–3 ngày |
| Nộp đơn | Mẫu nhãn, danh mục hàng hóa/dịch vụ theo Nice, giấy ủy quyền cho đại diện Đài Loan, tài liệu ưu tiên (nếu có) | 3.000/nhóm; trên 20 sản phẩm trong một nhóm hàng hóa cộng 200/sản phẩm; nộp điện tử giảm 300/đơn, dùng đúng tên hàng hóa chuẩn của TIPO giảm thêm 300/nhóm | Ngày nộp |
| Thẩm định | TIPO xét hình thức và nội dung (khả năng phân biệt, trùng/tương tự với nhãn có trước) | — | Thông báo đầu tiên sau khoảng 5 tháng (TIPO); năm 2024 trung bình 6,1 tháng |
| Thẩm định nhanh (tùy chọn) | Nộp sau khi có số đơn, trước thông báo thẩm định đầu tiên; chứng minh đã sử dụng hoặc chuẩn bị sử dụng và có nhu cầu cấp bách (hợp đồng phân phối đã ký, hội chợ, bị xâm phạm) | 6.000/nhóm, không hoàn lại | TIPO quyết định có nhận hay không trong 10–15 ngày làm việc; nhận rồi thì ra thông báo đầu tiên trong vòng 2 tháng |
| Cấp và công bố | Nộp phí cấp, công bố trên công báo | 2.500/nhóm | — |
| Phản đối | Bên thứ ba có 3 tháng kể từ công bố để phản đối | 4.000/nhóm (bên phản đối) | — |
| Hiệu lực | 10 năm kể từ ngày công bố, gia hạn 10 năm/lần | 4.000/nhóm khi gia hạn | — |
Một mẹo nhỏ không tốn thêm tiền: nếu nộp điện tử và chọn tên hàng hóa, dịch vụ đúng theo danh mục chuẩn của TIPO, đơn sẽ tự động vào diện "thẩm định nhanh theo lối riêng" (快軌), nhanh hơn đơn thường hơn 1,5 tháng mà không phải nộp phí thẩm định nhanh. Chỉ khi thật sự gấp, chẳng hạn đã có ngày khai trương hoặc đang bị xâm phạm, mới cần bỏ thêm 6.000 TWD/nhóm.
Ba điểm doanh nghiệp Việt hay bỏ sót:
Đăng ký cả tên tiếng Trung. Người tiêu dùng và đối tác Đài Loan sẽ gọi thương hiệu của bạn bằng một cái tên tiếng Trung, dù bạn có đặt hay không. Nếu bạn không đặt và đăng ký, nhà phân phối hoặc người khác sẽ đặt, và đăng ký, thay bạn. Chúng tôi thường đăng ký ba phiên bản: chữ Việt nguyên dạng, logo, và tên tiếng Trung do chủ thương hiệu chọn.
Chọn đúng nhóm. Cà phê rang xay là nhóm 30, quán cà phê là nhóm 43, bán lẻ là nhóm 35, nhượng quyền là dịch vụ nhóm 35. Doanh nghiệp F&B Việt mở sang Đài Loan tối thiểu cần nhóm 30/29 (sản phẩm) và 43 (dịch vụ).
Đại diện phải có trụ sở tại Đài Loan. Luật Nhãn hiệu Điều 6: người nộp đơn không có nơi cư trú hoặc trụ sở kinh doanh tại Đài Loan phải ủy quyền cho đại diện nhãn hiệu. Từ 01/05/2024, đại diện nhãn hiệu phải đăng ký hành nghề với TIPO; hãy kiểm tra đại diện của bạn có trong danh sách.
3. Sáng chế, giải pháp hữu ích, kiểu dáng: ba loại, ba lộ trình
| Hạng mục | Sáng chế (發明) | Giải pháp hữu ích (新型) | Kiểu dáng (設計) |
|---|---|---|---|
| Đối tượng | Sản phẩm, phương pháp, công dụng mới | Hình dạng, cấu tạo, kết hợp của vật phẩm | Hình dáng, hoa văn, màu sắc bên ngoài |
| Thẩm định | Nội dung; phải nộp yêu cầu thẩm định trong 3 năm kể từ ngày nộp (Điều 38) | Chỉ hình thức, cấp nhanh (vài tháng) | Nội dung |
| Thời hạn | 20 năm kể từ ngày nộp | 10 năm | 15 năm |
| Quyền ưu tiên | 12 tháng | 12 tháng | 6 tháng |
| Phí nộp đơn | 3.500 TWD (nộp điện tử giảm 600) | 3.000 TWD (nộp điện tử giảm 600) | 3.000 TWD (nộp điện tử giảm 600) |
| Phí thẩm định nội dung | 7.000 TWD (≤10 điểm yêu cầu, ≤50 trang); +800 TWD/điểm từ điểm 11; +500 TWD/50 trang | Không có | Gồm trong phí nộp |
| Thẩm định nhanh | Chương trình AEP, 4.000 TWD, nếu cần khai thác thương mại hoặc đơn tương ứng ở nước ngoài đã được thẩm định | Không cần | Có |
| Thông báo đầu tiên | Trung bình 8,4 tháng (TIPO, năm 2024) | — | — |
| Phí duy trì năm 1–3 | 2.500 TWD/năm (cá nhân, trường học, doanh nghiệp vừa và nhỏ kể cả nước ngoài: 1.700) | 2.500 TWD/năm (giảm còn 1.700 cùng điều kiện) | 800 TWD/năm (giảm còn 0 cùng điều kiện) |
Bản dịch tiếng Trung. Luật Sáng chế Điều 25 cho phép nộp bản mô tả bằng tiếng nước ngoài để giữ ngày nộp, với điều kiện nộp bản tiếng Trung trong thời hạn TIPO ấn định (có thể xin gia hạn). Với doanh nghiệp Việt đang sát hạn ưu tiên 12 tháng, đây là cách giữ ngày: nộp bản tiếng Anh (hoặc tiếng Việt) trước, dịch sau. Bản dịch phải sát nghĩa; mọi nội dung vượt quá bản gốc sẽ không được tính.
Không có PCT, không có PPH với Việt Nam. Đài Loan có Chương trình thẩm định nhanh (AEP) riêng: nếu đơn tương ứng của bạn đã được Cục SHTT Việt Nam hoặc một cơ quan khác thẩm định, hoặc bạn cần có bằng để khai thác thương mại, có thể nộp hồ sơ xin thẩm định nhanh tại TIPO. Đây là lộ trình thay thế cho PPH mà doanh nghiệp Việt nên dùng.
Giải pháp hữu ích là "vũ khí nhanh". Với thiết bị, dụng cụ, bao bì có cải tiến cấu tạo, đơn giải pháp hữu ích được cấp chỉ sau thẩm định hình thức, thường trong vài tháng, là cách có bằng độc quyền sớm nhất ở Đài Loan trước khi đưa hàng vào.
4. Khi thương hiệu Việt đã bị người khác nộp trước
Đây là tình huống thường gặp nhất mà chúng tôi xử lý cho khách Việt Nam. Ba con đường, theo thứ tự thời gian:
1. Phản đối trong 3 tháng sau công bố (Luật Nhãn hiệu Điều 48). Nếu đơn của bên kia vừa được cấp và công bố, đây là cửa rẻ nhất.
2. Yêu cầu hủy bỏ hiệu lực sau khi hết thời hạn phản đối, với các căn cứ: nhãn hiệu của bạn đã nổi tiếng hoặc được biết đến tại Đài Loan trước ngày nộp đơn của bên kia; bên kia biết nhãn hiệu của bạn qua quan hệ hợp đồng, địa lý, kinh doanh mà nộp đơn với ý đồ xấu (Điều 30 khoản 1 điểm 12); nhãn hiệu gây nhầm lẫn với nhãn có trước. Phí 7.000 TWD/nhóm. Thời hiệu yêu cầu hủy thông thường là 5 năm kể từ ngày công bố, trừ trường hợp ý đồ xấu với nhãn hiệu nổi tiếng.
3. Thương lượng chuyển nhượng. Khi bên nộp trước là nhà phân phối cũ hoặc đối tác, chứng cứ email, hợp đồng, hóa đơn là đòn bẩy để thương lượng, và cũng là chứng cứ nếu phải đi đến bước hủy bỏ.
Chứng cứ quyết định ở cả ba bước là bằng chứng sử dụng và quan hệ: hợp đồng phân phối vào Đài Loan, hóa đơn xuất khẩu, tài liệu tiếp thị, lượt truy cập từ Đài Loan, tin nhắn với bên nộp đơn. Doanh nghiệp Việt nên lưu trữ những thứ này từ ngày đầu bán hàng sang Đài Loan, không đợi có tranh chấp.
5. Sau khi có quyền: hải quan, hợp đồng và theo dõi
- Ghi nhận tại hải quan. Chủ nhãn hiệu đã đăng ký có thể nộp hồ sơ "đề nghị bảo hộ" với Cục Hải quan Đài Loan; khi hải quan phát hiện hàng nghi xâm phạm sẽ thông báo để bạn xác nhận và yêu cầu tạm giữ. Luật Nhãn hiệu sửa đổi năm 2023 đơn giản hóa bước xác nhận này: bạn có thể xem ảnh hàng hóa trên hệ thống của hải quan trước, cần thiết mới đến tận nơi. Với hàng tiêu dùng Việt bị làm giả nhập vào Đài Loan, đây là công cụ rẻ và hiệu quả.
- Hợp đồng nhượng quyền và phân phối. Ghi rõ nhãn hiệu thuộc doanh nghiệp Việt, đối tác chỉ được sử dụng theo li-xăng, không được nộp đơn đăng ký bất kỳ nhãn hiệu nào tương tự, và phải chuyển giao nếu đã nộp. Li-xăng nhãn hiệu có thể ghi nhận tại TIPO (phí 2.000 TWD/lần) để có hiệu lực với bên thứ ba.
- Theo dõi đơn mới. Dịch vụ theo dõi công báo TIPO giúp phát hiện đơn tương tự trong thời hạn phản đối 3 tháng, rẻ hơn nhiều so với thủ tục hủy bỏ.
6. Lộ trình gợi ý cho doanh nghiệp Việt
| Thời điểm | Việc cần làm |
|---|---|
| Khi nộp đơn ở Việt Nam | Đặt lịch Đài Loan: hạn ưu tiên 6 tháng (nhãn hiệu), 12 tháng (sáng chế) |
| Trước khi ký hợp đồng phân phối/nhượng quyền vào Đài Loan | Tra cứu TIPO; nộp đơn nhãn hiệu (chữ Việt + logo + tên tiếng Trung) ở các nhóm sản phẩm và dịch vụ; đưa điều khoản sở hữu nhãn hiệu vào hợp đồng |
| Có ngày khai trương/triển lãm cụ thể | Cân nhắc thẩm định nhanh 6.000 TWD/nhóm để có quyền trước ngày đó |
| Sản phẩm có cải tiến kỹ thuật | Nộp giải pháp hữu ích để có bằng sớm; sáng chế nếu cần bảo hộ 20 năm; dùng AEP nếu đơn ở Việt Nam đã được thẩm định |
| Sau khi được cấp | Ghi nhận hải quan; ghi nhận li-xăng; đăng ký theo dõi công báo |
Louis Group hỗ trợ thế nào
Văn phòng Sáng chế & Nhãn hiệu Louis (Louis Patent & Trademark Office) tại Đài Bắc là đại diện đăng ký tại Đài Loan, nhận hồ sơ trực tiếp từ doanh nghiệp Việt qua văn phòng Hà Nội và văn phòng TP. Hồ Chí Minh của Louis & Partners Vietnam: tra cứu, đặt tên tiếng Trung, nộp đơn nhãn hiệu và sáng chế, thẩm định nhanh, phản đối và hủy bỏ nhãn hiệu bị đăng ký chiếm đoạt, ghi nhận hải quan và theo dõi công báo. Trao đổi bằng tiếng Việt, hồ sơ nộp bằng tiếng Trung.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Doanh nghiệp Việt có thể dùng đơn Madrid để đăng ký nhãn hiệu tại Đài Loan không?
Không. Đài Loan không là thành viên Hệ thống Madrid, PCT hay Hague. Phải nộp đơn quốc gia trực tiếp tại TIPO qua đại diện có trụ sở tại Đài Loan.
Đăng ký nhãn hiệu tại Đài Loan mất bao lâu và bao nhiêu tiền?
Phí nộp 3.000 TWD/nhóm, phí cấp 2.500 TWD/nhóm, cộng phí đại diện. Theo TIPO, thông báo thẩm định đầu tiên hiện ra sau khoảng 5 tháng (năm 2024 trung bình 6,1 tháng); thẩm định nhanh ra thông báo đầu tiên trong vòng 2 tháng, phí thêm 6.000 TWD/nhóm và phải chứng minh nhu cầu cấp bách.
Đơn đã nộp ở Việt Nam có được hưởng quyền ưu tiên ở Đài Loan không?
Có, theo WTO/TRIPS: 6 tháng với nhãn hiệu và kiểu dáng, 12 tháng với sáng chế và giải pháp hữu ích, tính từ ngày nộp đơn ở Việt Nam.
Có phải dịch toàn bộ hồ sơ sáng chế sang tiếng Trung trước khi nộp không?
Không bắt buộc ngay. Luật Sáng chế Điều 25 cho phép nộp bản tiếng nước ngoài để giữ ngày nộp, rồi nộp bản tiếng Trung trong thời hạn TIPO ấn định, có thể xin gia hạn.
Thương hiệu của tôi đã bị một công ty Đài Loan đăng ký trước, còn cách nào không?
Còn. Phản đối trong 3 tháng sau công bố; sau đó yêu cầu hủy bỏ với căn cứ nộp đơn có ý đồ xấu khi biết nhãn hiệu qua quan hệ kinh doanh, hoặc nhãn hiệu nổi tiếng; hoặc thương lượng chuyển nhượng. Chứng cứ sử dụng và quan hệ với bên nộp đơn là quyết định.
Đài Loan có PPH với Việt Nam không?
Không. Nhưng TIPO có Chương trình thẩm định nhanh (AEP): nếu đơn tương ứng đã được thẩm định ở Việt Nam hoặc nước khác, hoặc bạn cần bằng để khai thác thương mại, có thể nộp hồ sơ xin thẩm định nhanh, phí 4.000 TWD.
Có nên đăng ký giải pháp hữu ích thay vì sáng chế?
Với cải tiến về cấu tạo, hình dạng của sản phẩm, giải pháp hữu ích chỉ thẩm định hình thức, cấp trong vài tháng, bảo hộ 10 năm. Nhiều doanh nghiệp nộp song song cả hai và chọn một khi sáng chế được cấp.
Đọc thêm
- Doanh nghiệp Việt đầu tư vào Đài Loan 2026: FIA, visa, thuế
- Người Việt mở quán ăn, tiệm nail, công ty ở Đài Loan 2026
- Sinh viên Việt Nam tốt nghiệp ở Đài Loan muốn ở lại làm việc 2026
Tác giả: Luật sư Raymond Yu (俞伯璋) , Trưởng Văn phòng Sáng chế & Nhãn hiệu Louis.
*Bài viết tổng hợp theo Luật Nhãn hiệu, Luật Sáng chế Đài Loan, biểu phí của TIPO (nhãn hiệu áp dụng từ 01/05/2024) và Báo cáo thường niên TIPO năm 2025, cập nhật đến tháng 10/2026, chỉ mang tính thông tin chung, không phải ý kiến pháp lý. Phí đại diện, chiến lược nhóm hàng hóa và xử lý tranh chấp cần được đánh giá theo từng trường hợp; vui lòng liên hệ Louis Group.*